İngiltere’de kiracılık sistemi 35 yıl sonra köklü bir dönüşüm geçiriyor.
2025 yılında yürürlüğe giren Renters’ Rights Act 2025, hem kiracıların hem de ev sahiplerinin haklarını yeniden tanımlayarak, konut piyasasında daha adil ve şeffaf bir dönem başlatıyor.
Bu blog yazısında, yeni yasanın getirdiği tüm değişiklikleri, yürürlük tarihlerini ve hem kiracılar hem de ev sahipleri açısından ne anlama geldiğini adım adım inceleyeceğiz.
1. Gerekçesiz Tahliyelere (Section 21) Son Verildi
Yasanın en önemli değişikliklerinden biri, 1988 tarihli Housing Act’in 21. maddesi olan “no-fault eviction” (gerekçesiz tahliye) uygulamasının kaldırılması.
Artık ev sahipleri, kiracılarını yalnızca yasal bir gerekçeyle tahliye edebilecek.
Bu durum, kiracıların daha güvenli ve uzun vadeli yaşam planları yapabilmesini sağlıyor.
Ev sahipleri için anlamı: Tahliye süreci artık daha net belgelerle gerekçelendirilmek zorunda.
Kiracılar için anlamı: Evden çıkarılma riski azalıyor; kira sözleşmeleri daha öngörülebilir hale geliyor.
2. Sabit Süreli (Fixed-Term) Kira Sözleşmeleri Kaldırıldı
Yasa, yıllardır uygulanan “12 aylık sabit kira sözleşmesi” modelini kaldırıyor.
Artık tüm kiralamalar “periodic tenancy” modeline geçiyor — yani sözleşmeler aylık veya haftalık olarak devam eden, otomatik yenilenen sistemlere dönüşüyor.
Kiracılar, en az 2 ay önceden bildirim vererek taşınmazdan ayrılabilecek.
Bu değişiklik, kiracılara esneklik sağlarken, ev sahiplerinin kiralama sürelerini yönetim biçimini de değiştirecek.
3. Kira Artışları Artık Yılda Yalnızca Bir Kez Yapılabilecek
Yeni düzenleme, kira artışlarında şeffaflık ve makullük sağlamak amacıyla getirildi.
-
Ev sahipleri kira artışını yılda sadece bir kez uygulayabilecek.
-
Artış oranı makul seviyede olmalı ve yazılı olarak gerekçelendirilmiş şekilde kiracıya bildirilmek zorunda.
-
Kiracı, orantısız artış durumunda itiraz edebilecek.
Bu madde, kiracıların beklenmedik ve orantısız kira artışlarına maruz kalmasını önlemeyi amaçlıyor.
4. Fazla Teklif (Bidding Wars) Yasaklandı
Yasanın en dikkat çeken yeniliklerinden biri de “bidding war” yasağı.
Artık kiralık ilanlarda ilan fiyatının üzerinde teklif verilmesi veya acentelerin bu teklifleri teşvik etmesi yasak.
Bu, kiralık piyasada yaşanan fiyat şişmelerinin önüne geçmeyi ve tüm kiracılar için eşit fırsat yaratmayı hedefliyor.
- Ev sahibi veya emlak acentesi, ilanda belirttiği kira tutarının üzerinde bir teklifi kabul edemez.
- “First come, first served” prensibi güçlendirilir.
5. Peşinat ve Ön Kira (Advance Rent) Uygulamalarına Sınırlama
Renters’ Rights Act 2025, kiracılardan çok aylık peşin ödeme talep edilmesini sınırlıyor.
Ev sahipleri veya acenteler artık yalnızca makul miktarda depozito ve ilk ay kira bedelini talep edebilecek.
Bu düzenleme, özellikle yeni taşınan veya gelirini belgelemek zorunda kalan kiracılar için büyük kolaylık getiriyor.
Yasanın amacı, “taşınmadan önce yüksek peşinat ödeme zorunluluğu” gibi finansal engelleri ortadan kaldırmak.
6. Ayrımcılığa Karşı Güçlü Koruma
Yasa, konut piyasasında eşitlik ilkesini güçlendiriyor.
Ev sahipleri artık kiracı seçiminde:
-
Sosyal yardım alan,
-
Çocuk sahibi,
-
Evcil hayvanı bulunan kişilere karşı ayrımcı davranışta bulunamayacak.
Bu değişiklik, İngiltere genelinde kiralama süreçlerinin etik, kapsayıcı ve insan odaklı hale gelmesini hedefliyor.
7. Evcil Hayvan Bulundurma Hakkı
Yeni yasa ile kiracılar, makul şartlar altında evcil hayvan bulundurabilecek.
Ev sahibi, ancak açıkça gerekçelendirilmiş bir sebeple (örneğin mülkün sigorta politikası veya bina yönetmelikleriyle çelişiyorsa) bu talebi reddedebilecek.
Bu, uzun yıllardır kiracılar arasında en çok tartışılan konulardan biriydi.
8. Sağlıklı Konut Hakkı ve Awaab’s Law
“Awaab’s Law” kapsamında, küf, nem ve sağlıksız konut koşulları artık denetime tabi.
Yerel yönetimler, şikayet geldiğinde belirli süre içinde konutu incelemek ve sorunu çözmek zorunda.
Bu, hem özel kiralık sektör hem sosyal konutlar için geçerli olacak.
Bu değişiklik, 2020’de nemli ev koşulları nedeniyle hayatını kaybeden küçük Awaab Ishak olayından sonra hızla yasalaştırıldı.
9. Yasanın Yürürlük Tarihleri
Renters’ Rights Act 2025, Ekim 2025’te Kraliyet Onayı aldı ancak tüm hükümler kademeli olarak yürürlüğe girecek.
-
2025 sonu: Section 21 tahliyelerinin kaldırılması
-
2026 başı: Periodic tenancy modeline geçiş
-
2026 ortası: Peşinat ve teklif sınırlamaları
-
2026 sonu: Evcil hayvan, ayrımcılık ve denetim hükümlerinin tamamlanması
Bu geçiş sürecinde hem kiracılar hem ev sahipleri için detaylı yönetmelikler yayımlanacak.
10. Piccadilly Estates’in Yorumu
Yeni yasa, İngiltere konut piyasasında uzun süredir beklenen bir dengeyi kurmayı hedefliyor.
Kiracı güvenliği, fiyat istikrarı ve etik kiralama ilkeleri ön plana çıkarken, ev sahiplerinin mülklerini koruyabileceği yasal çerçeve de güçlendiriliyor.
Piccadilly Estates olarak biz, bu yeni dönemde hem kiracılar hem ev sahipleri için adil, şeffaf ve sürdürülebilir bir piyasa oluşturmayı destekliyoruz.
